featured

Koku hafızası ve Proust etkisi… Koku ve tat geçmişe yönelik belleği uyarıyor

Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Koku uyarımının bellek işlevlerini olumlu olarak artırdığı ve bu nedenle koku ikazım tedavilerinin geliştiğini söz eden uzmanlar, demans ya da Parkinson üzere bellek işlev bozukluklarının kimilerinde bellek bozulmadan evvel koku işlevlerinin bozulduğunu söylüyor. Koku ve bellek ilgisinin bilimden çok daha evvel edebiyatta kendini gösterdiğini lisana getiren Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Gül Eryılmaz, Marcel Proust’un ‘Kayıp Vaktin İzinde’ yapıtının insan belleğinin beyindeki kaynağı ve işleyişi hakkında şimdi bir şey bilinmezken nörobilime ışık tuttuğunu anlattı. 

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Gül Eryılmaz, koku ve bellek münasebeti hakkında bilgi verdi.

Koku duyusunun bellek üzerine tesiri olduğunun bilimsel olarak gösterildiğini tabir eden Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Koku uyarımının bellek işlevlerini, dikkat maharetlerini olumlu olarak artırdığı ve bu nedenle koku ikazım tedavilerinin geliştiğini biliyoruz. Öteki yandan demans ya da Parkinson üzere bellek işlev bozukluklarının kimilerinde bellek bozulmadan evvel koku işlevleri bozulmaktadır. Bu da koku ile belleğin yakın alakası olduğunu göstermektedir.” dedi.

Koku ve bellek bağlantısı bilimden çok daha evvel edebiyatta kendini gösterdi

Bu ilgi aslında bilimden çok daha evvel edebiyatta kendini gösterdiğini lisana getiren Prof. Dr. Gül Eryılmaz, Marcel Proust’un ‘Kayıp Vaktin İzinde’ yapıtından şu alıntı yaptı:

“Ama içinde kek kırıntıları bulunan çay damağıma değdiği anda irkilerek, içimde olup biten harika şeye dikkat kesildim. Sebebi hakkında en ufak bir fikre bile sahip olmadığım, soyutlanmış, eşsiz bir haz, benliğimi sarmıştı. Bir anda, hayatın kaygılarını değersiz, felaketlerini zararsız, kısalığımı boş kılmış, aşkla tıpkı usulü izleyerek, benliğimi bedelli bir özle doldurmuştu; daha doğrusu, bu öz, benliğimde değildi, benliğimin ta kendisiydi. Kendimi vasat, sıradan ve ölümlü hissetmiyordum artık. Bu ağır memnunluk nereden gelmiş olabilirdi bana? Çayın ve kekin tadıyla bir irtibatı olduğunu, lakin onu kat kat aştığım, farklı bir niteliği olması gerektiğini seziyordum. Nereden geliyordu? Manası neydi? Nerede yakalanabilirdi?”

İlginizi Çekebilir;  Çocukların okul başarısını artırmanın 5 yolu

 1914 tarihli bu yapıtın 20. yüzyılın başlarında insan belleğinin beyindeki kaynağı ve işleyişi hakkında şimdi bir şey bilinmezken nörobilime ışık tuttuğunu anlatan Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Unutmamak gerekir ki sanat hep bilimin önündedir.” dedi.

Nane ve karanfil kokusu dikkatin artırılmasında etkili

Özellikle kesin kokulardan nane, limon çiçeği, ıtır, karanfil kokusu ile dikkatin artırılmasına dair çalışmaların giderek arttığını kaydeden Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Neden gündelik hayat içindeki sıradan duyu izlenimlerinden kimileri bellek haline bile dönüşmezken, öteki kimileri çok özel anıları canlandırabiliyor?” sorusuna ait de, “Bu alanda yapılan çalışmalarda, koku ve tat uyaranları geçmişe yönelik belleği uyarma güçleri bakımından görsel ve sözel uyaranlara nazaran daha etkileyici duyu biçimleri olarak bulunmuştur. İşte bu yüzden koku uyarımının bellekle yakın alakası vardır. Bellek ile kurulan yakın ilgi de psikoloji ile ilgilidir. Kişinin psikolojisi tat ya da koku üzerinden etkilenilir.” dedi.

Günde 2 kez 10 dakika koku ile ihtarım yapılıyor

Prof. Dr. Gül Eryılmaz, ruhsal terapilerde tat yahut koku duyularının nasıl kullanıldığına ait “Belli keskin kokular beyin uyarımı yapabilir. Bu uyarımın bilhassa dikkat ve belleğe tesir ettiğini biliyoruz. Günde 2 kere, sabah ve akşam 10 dakika ihtarım yapılıyor.” dedi.

Kokular yahut tatların insanlarda hangi duygusal reaksiyonları tetiklediğine yönelik de Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Kokular ve tatlar beyefendisinin uzantısı üzere kabul edilebilir. Bu duyuların uyarımının beyinde limbik sistemi ve dikkat merkezini uyarabileceği biliniyor.” formunda kelamlarını tamamladı

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
0
vir_sl_
Virüslü
Koku hafızası ve Proust etkisi… Koku ve tat geçmişe yönelik belleği uyarıyor

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Bubirhaber ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!